Nitânis e wîci-natawilewemit

Spruce_Grouse_(Falcipennis_canadenis)_RWD
Takwâkin. Nâspic mâka ni milwelihten anohc e wîcewit nitânis e nânatawilewepaliyân. Niyânânewipiponesiw nitânis. Ewako ni nîštamôšân. Nit ayamihitonân mekwâc e papâmipaliyâhk, e milwelihtamâhk nešta e wâseskwanišiyâhk.

Sascikoc kepihtaweyân e wâpamakik mištikolewak e nânîpawicik ante ohpimeskanaw. Eko kepihcipalihtwâyân nit ocâpânišiš pehkâc kici kapâyâhk e wî kakwe-nipahakik. Pâhcipihkweyân ocâpânišišihk e ohpime-nîpaskoyâhk. Eko welâskonikeyân peyakw pilew e wî pâskisok. Mâskohok! Wehpahocik mâka aniki kotakiyak. Ni nâtimâwa anihi pilewa kâ pâskisomaki kici mîlak nitânis kici tahkonât.

Sascikoc mâka ni tepwâtikw nitânis e itwet, “Nôhtâ! Eškwa ililîwiw awa pilew!”

Anohc mâka e mâmitonelihtamok aniheliw ni wawiyatelihtamwân. Mekwâc mâka kâ tepwâšit, piko nikî mâmitonelimâwak kotakiyak pilewak kâ kotâwâskolâcik. Môla nôhci ispihcîwân kici pisiskâtak.

“Mâmâhcikon piko ekâ ke ohci-ohpahot!” Nit itâw e kotâwâskohamân kici nôsonehokik aniki kotakiyak pilewak. Pehkâcîw mâka e peci-nôsonehot nitânis.

Keka wiyâpamak e akosît peyakw mištikolew ante sesekâhtikohk. “Ekâwîla âhcîh!” nit itâw nitânis e wî pâskisomaki.  Pehkišihk ana pilew e pâskisok, môla mâka nit ohci-nipahâw. Âta mâka e mišwâkanihkâtak, kihcipahtâw keyâpac. Niyâcipahak ana mišwâkan eko pâmikwenak e kâhcitinak. Wetinât anihi pilewa nitânis e milwelihtahk nešta âšay ekâ ayâhcîlici nehi pilewa nîštam kâ tahkonât. Niyânatawâpamakihcik kotakiyak pilewak ante e ayapicik. Eškwâ-pâhpâskisokik ni wîtapimitonân nitânis ante moštaskamik e pâhpaškopicikeyâhk. Sascikoc šiyâpwâskweyâštawet pîsimw. Tâpwe kayâmelihtâkwan.

Môšak nika kano-kiskisin kâ ispihci-milwâšihk nema kîšikâhk. Anohc mâka, eškwa sâkaškinew nitehiy sâkihiwewin ohci e mâmitonelihtamok kâ wîci-natawilewemit nitânis animeliw kâ takwâkinilik.

Advertisements

Âlahkonâwi-nâpešiš

f3b7a53d193a825261825088cc84d580
Kî ihtâwak kiše-iskwew nešta kiše-ililiw kâ tašîhkâtotahkik kâ apišâšinilik wâskâhikaniliw ante cîkâskw. Kika milwelihtamôpanak, piko mâka kî ohcihikowak kekwâliw – môla kî ayâwewak awâšiša âta nâspic e kî natawelimâcik. Peyakwâw kâ âlahkonâhket kiše-iskwew kî mâcišwew ot âlahkonâma kici išinâkosilici nâpešišihk. Eko kâ pîhtâpiskahwât anihi ante iškotehkânihk. Ispi mîna kâ âpahahk iškotehkâniliw kici natawâhât, kî kapate-kwâškohtiliwa anihi âlahkonâwi-nâpešiša kilipa e kihcipahtâlici.

Kî tepwâtew ana kiše-iskwew onâpema kici nôspinatâcik. Môla mâka kî ohci-atiminehwewak. Eko kâ otihtât ana âlahkonâwi-nâpešiš mihcetw opawahikewa ante pawahikewikamikohk. Eko kâ tepwâtât mekwâc e mayâwipahtât e itât:

Nikî nakacipahâwak kiše-iskwew nešta kiše-ililiw.
Keštakîlawâw kika kî nakacipahitinâwâw!

Eko kâ ati nôspinatâcik kâ mihceticik opawahikewak. Âta mâka kâ kisiskâpahtâcik, môla kî atiminehwewak. Eko kâ otihtât ana nâpešiš mihcetw onôtaškošiwewa ante nihtâwikihcikanihk. Eko kâ tepwâtât mekwâc e mayâwipahtât e itât:

Nikî nakacipahâwak kiše-iskwew, kiše-ililiw, nešta opawahikewak.
Keštakîlawâw kika kî nakacipahitinâwâw!

Eko kâ ati nôspinatâcik kâ mihceticik onôtaškošiwewak. Môla mâka kî ohci-atiminehwewak. Eškwa kî pimipahtâw ana nâpešiš pîliš kâ otihtât mistoswa. Eko kâ tepwâtât e itât:

Nikî nakacipahâwak kiše-iskwew, kiše-ililiw, opawahikewak, nešta onôtaškošiwewak.
Keštakîla kika kî nakacipahitin!

Âta mâka twayehk kâ kihcipahtât mistosw, môla kî ohci-atiminehwew. Eko kâ otihtât ana nâpešiš kôhkôša. Eko kâ tepwâtât e itât:

Nikî nakacipahâwak kiše-iskwew, kiše-ililiw, opawahikewak, onôtaškošiwewak, nešta mistosw.
Keštakîla kika kî nakacipahitin!

Âta mâka kâ pimipahtât kôhkôš, môla kî ohci-atiminehwew. Eko kâ pimipahtât ana nâpešiš pîliš kâ otihtât mahkešiwa. Eko kâ tepwâtât e itât:

Nikî nakacipahâwak kiše-iskwew, kiše-ililiw, opawahikewak, onôtaškošiwewak, mistosw, nešta kôhkôš.
Keštakîla kika kî nakacipahitin!

Eko kâ kihcipahtât mahkešiw. Kiskelihtâkosiw mâka e kišîpahtât mahkešiw. Keka mâka kî otihtew ana mahkešiw anihi âlahkonâwi-nâpešiša. Eko kâ ati mowât.

Eko kâ itwet ana âlahkonâwi-nâpešiš, “Kwâcistak! Âpihtawikât nit iskomikawin!” Eko mîna kâ itwet, “Kišâštaw ! Âpihtawilaw nit iskomikawin!” Eko wîpac mîna kâ itwet, “ Kišâštatâpwe! Anta nikwayâhk nit iskomikawin!” Keka mâka kî itwew, “Eko mâka e kitamokawiyân!”

Eko ekâ mîna wîskât kâ ohci-pehtâkosit.